Άρθρα Μουσικής

loogoo

Μουσικά Όργανα : Κλαρινέτο

   clarinet1Για την ιστορία του κλαρινέτου, οι πληροφορίες είναι περιορισμένες καθώς χάνεται στα βάθη των αιώνων και ξέρουμε πως προήλθε από μετεξέλιξη παλαιότερων παρόμοιων οργάνων. Στην αρχαία Αίγυπτο αλλά και στις γύρω περιοχές το συναντάμε ως ένα είδος αυλού. Πρόγονος του κλαρινέτου αναφέρεται το γαλλικό σαλιμό (chalumeau, εκ της ελληνικής λέξεως κάλαμος) στο οποίο σταδιακά προστέθηκαν κλειδιά και σημαντικό ρόλο στην εξέλιξή του έπαιξε ο Γερμανός οργανοποιός Johann Christoph Denner (1655-1707). Στην αρχαία Ελλάδα ονομάζεται ευθύαυλος.

   Πρόκειται για ξύλινο, κυλινδρικό πνευστό όργανο με μονό γλωσσίδιο  (καλάμι) το οποίο βρίσκεται τοποθετημένο στο επιστόμιο, στην κορυφή του οργάνου. Στερεώνεται με τη βοήθεια ενός σφιγκτήρα. Στο σώμα του διακρίνουμε έξι βασικές οπές από την μπροστινή όψη και μία στην πίσω πλευρά. Μια σειρά από μεταλλικά κλειδιά καλύπτουν ή ανοίγουν μία σειρά από άλλες οπές στο σώμα του. Χωρίζεται σε πέντε μέρη και αποθηκεύεται σε βαλίτσα.
   clarinet2Ο κλαρινετίστας παράγει ήχο φυσώντας το γλωσσίδιο, το οποίο πάλλεται, ενώ ταυτόχρονα ανοιγοκλείνει τις οπές με τη βοήθεια των μεταλλικών κλειδιών. Ανάλογα με τις ικανότητες του οργανοπαίκτη, το κλαρινέτο μπορεί να καλύψει μέχρι και τρεισήμισι οκτάβες, γεγονός που το καθιστά το πιο ευέλικτο πνευστό όργανο με ήχο γλυκό, διαυγή, γεμάτο σε ηχοχρώματα, βαθύ, επιβλητικό, σκληρό και τσιριχτό.

   Συνήθως κατασκευάζεται από ξύλο Δαλβεργίας, τριανταφυλλιά Ονδούρας και αφρικανικό έβενο. Ενώ πλέον στις μέρες μας μπορούμε να βρούμε και κλαρινέτα φτιαγμένα από πλαστικό.

   Στην οικογένεια του κλαρινέτου περιλαμβάνονται τα εξής μέλη: Κλαρινέτο σε Σι ύφεση (το πλέον διαδεδομένο), σε Λα ύφεση, σε Μι ύφεση (piccolo), μπάσο κλαρινέτο σε Μι ύφεση, άλτο κλαρινέτο σε Μι ύφεση, κοντραμπάσο κλαρινέτο σε Μι ύφεση, καθώς και το δικό μας παραδοσιακό κλαρίνο σε Ντο, για το οποίο θα μιλήσουμε εκτενέστερα σε επόμενο άρθρο γιατί κυριαρχεί στη μουσική μας παράδοση.

   Πολλοί συνθέτες ασχολήθηκαν μαζί του, γράφοντας έργα γι’αυτό αλλά σημαντικό ρόλο στη διάδοσή του, στην ανάδειξή του ως σολιστικό όργανο άλλα και στην τοποθέτησή του στη ορχήστρα έπαιξε ο Wolfgang Amadeus Mozart. Ένα από τα πιο δημοφιλή του έργα για κλαρινέτο είναι το Κονσέρτο για κλαρινέτο σε λα μείζονα. Μεταξύ άλλων έγραψαν για κλαρινέτο οι Claude-Achille Debussy, Igor Fyodorovich Stravinsky, Krzysztof Penderecki, Gerald Finzi.

   Τέλος, πρέπει να αναφερθεί πως το κλαρινέτο κατείχε πρωταγωνιστικό ρόλο και στη jazz μουσική, πριν παραγκωνιστεί από το σαξόφωνο. Λάτρης αυτού του πνευστού οργάνου είναι και ο γνωστός σκηνοθέτης Woody Allen, ο οποίος μάλιστα έχει τη δική του ορχήστρα.

Γεωργία Σάλιαρη

Άρθρα Μουσικής

Facebook Comments