Μουσική Xρονομηχανή & Άλλες Ιστορίες

loogoo

Κάθε τραγούδι και μια ιστορία. Pt.45 ("Ζ" - Ζει)

Τεσσαρακοστή πέμπτη αναδρομή
Τίτλος: «Το γελαστό παιδί»
Μουσική: Μίκης Θεοδωράκης
Στίχοι: Brendan Behan σε διασκευή Βασίλη Ρώτα
Πρώτη εκτέλεση: Ντόρα Γιαννακοπούλου 1962
Επανεκτέλεση: Μαρία Φαραντούρη

Όπου πέφτει ένα ήρωας γεννιέται ένα λαός!
(Από πανό της εποχής των Λαμπράκηδων)


Lambrakis 2   Πάνε πενήντα χρόνια. Θλιβερή επέτειος για την Θεσσαλονίκη! 22 Μαΐου 1963. Στυγνή δολοφονία του φιλειρηνιστή αριστερού βουλευτή, Γρήγορη Λαμπράκη από παρακρατικούς, βασιλοφασίστες. Ο Θεοδωράκης είναι ο πρώτος πρόεδρος της «νεολαίας Λαμπράκη» που ιδρύεται μετά τη δολοφονία του και το «γελαστό παιδί» γίνεται σύμβολο για τον αγωνιστή της ειρήνης.

   Ποια όμως είναι η ιστορία του τραγουδιού; Το 1957, ο Ιρλανδός επαναστάτης και θεατρικός συγγραφέας, Μπρένταν Μπέαν (1923- 1964) γράφει το έργο «Ένας Όμηρος». To gelasto paidiΣε αυτό ο IRA συλλαμβάνει ένα εγγλέζο στρατιώτη για να τον ανταλλάξει με κρατουμένους συναγωνιστές. Αν και ο Μπέαν είχε γράψει τραγούδια για το έργο, το ελληνικό ανέβασμα του 1961, είχε μουσική Μίκη Θεοδωράκη με στίχους του Μπέαν, μεταφρασμένους από τον Βασίλη Ρώτα. Στην διάρκεια του έργου, ένας από τους επαναστάτες τραγουδά το «Το Γελαστό Παιδί» για κάποιον, που όπως λέει χαρακτηριστικά, «σκοτώθηκε από τους δικούς μας». Οι πρώτοι στίχοι λέγαν τα εξής: «Ανάθεμα την ώρα, κατάρα την στιγμή / σκοτώσαν οι δικοί μας το γελαστό παιδί». «Γελαστό μου παιδί» ήταν το παρατσούκλι που έδωσε στον Μάικλ Κόλλινς, η μητέρα του Μπήαν. Ο Μάικλ Κόλλινς, ήταν στρατιωτικός ηγέτης του IRA, στην διάρκεια του Αγώνα για την Ιρλανδική Ανεξαρτησία (1919- 1921). Υπήρξε ο άνθρωπος που μόνος του γονάτισε μια Αυτοκρατορία και που δημιούργησε την Ιρλανδία ως κράτος. Πόσοι όμως ξέρουν ότι είναι και ο πραγματικός ήρωας του «Γελαστού Παιδιού» του Μίκη Θεοδωράκη;
Lambrakis 3
   Το τραγούδι ακούγεται στην ταινία «Ζ» του Κώστα Γαβρά σε σενάριο Βασίλη Βασιλικού που πραγματεύεται την δολοφονία του Λαμπράκη. Η επιλογή των τραγουδιών της ταινίας δεν γίνεται από τον ίδιο τον Μίκη αλλά από τους συντελεστές της ταινίας . Παρόλα αυτά ο συνθέτης λέει, ότι δεν θα μπορούσε ούτε ο ίδιος να κάνει καλύτερη επιλογή. Το «Γελαστό Παιδί» και με την αρωγή της ταινίας, συνδέεται άρρηκτα με τον Γρηγόρη Λαμπράκη. 
Lambrakis 4
   Το γεγονός ότι μιλάει για "βόλι Εγγλέζου" δεν παραξένεψε καθόλου τους Έλληνες γιατί είχαν κι αυτοί δεινοπαθήσει από τους Άγγλους (όπως και οι Κύπριοι). Το « Γελαστό Παιδί» γίνεται διαχρονική επιτυχία και απολαμβάνει διαφόρων εκτελέσεων με δυναμικότερη της Μαρίας Φαραντούρη που μ’ αυτήν την ερμηνεία, γίνεται σύμβολο της αριστεράς. Πιο ήπια είναι η πρώτη εκτέλεση, του 1962 από τον δίσκο «Ένας Όμηρος» με τη Ντόρα Γιαννακοπούλου. Στο αφιέρωμα έχουμε και τις δυο εκτελέσεις. Στο βίντεο της παρουσίασης με τη Φαραντούρη, υπάρχουν αρκετές φωτογραφίες και στοιχεία από την ζωή του Γρηγόρη Λαμπράκη.

Ένας ελάχιστος φόρος τιμής στον αγωνιστή της ειρήνης!

Γκάλτσας Σπύρος





Ήταν πρωί τ' Αυγούστου κοντά στη ροδαυγή,
Βγήκα να πάρω αγέρα στην ανθισμένη Γή.
Βλέπω μια κόρη σπαραχτικά θρηνεί,
Σπάσε καρδιά μου εχάθει το γελαστό παιδί.

Είχεν αντριά και θάρος κι αιώνια θα θρηνώ,
Το πηδηχτό του βήμα το γέλιο το γλυκό.
Ανάθεμα την ώρα κατάρα τη στιγμή,
Σκοτώσαν οι εχθροί μας το γελαστό παιδί.

Ώ, να 'ταν σκοτωμένο στου αρχηγού το πλάι ,
Και μόνον από βόλι Εγγλέζου να 'χέ πάει.
Κι απ' απεργία πείνας μέσα στη φυλακή,
Θά 'ταν τιμή μου πού χασα το γελαστό παιδί.

Βασιλικιά μου αγάπη μ' αγάπη θα στο λέω,
Για το ότι έκανες αιώνια θά σε κλαίω.
Γιατί όλους τους εχθρούς μας θά ξέκανες εσύ,
Δόξα τιμή στ' αξέχαστο, το γελαστό παιδί.
 

Μουσική Χρονομηχανή & Άλλες Ιστορίες

Facebook Comments