Συνεντεύξεις

Μαρία Παραδείση

 

atthemovies   Μία από τις πλέον αρμόδιες ελληνικές προσωπικότητες που μπορούν γνωσιολογικά και πρακτικά να μιλήσουν για τον κινηματογράφο, είναι η Μαρία Παραδείση. Τη γνώρισα στο Πάντειο Πανεπιστήμιο, όπου μετέφερε τότε και συνεχίζει να μεταφέρει μέχρι σήμερα τις πολύτιμες γνώσεις της γύρω από την πλούσια ιστορία του σινεμά. Ξεκλέβοντας λίγο χρόνο από το βαρύ της πρόγραμμα, έδωσε απαντήσεις σε μερικές απορίες, με το δικό της χαρακτηριστικό τρόπο, που θα φανούν χρήσιμες σε αρκετούς κινηματογραφόφιλους!

   Πλέον, ολοένα και περισσότεροι άνθρωποι επιλέγουν τις κινηματογραφικές αίθουσες ως ιδανικούς προορισμούς αναψυχής (παρά το αντικειμενικά υψηλό κόστος εισιτηρίων και λοιπών αγαθών). Πού αποδίδετε εσείς την αυξητική απήχηση του σινεμά στα μαζικά κοινά τα τελευταία χρόνια;
   Μακάρι να είναι έτσι, (προσωπικά δεν έχω καμιά τέτοια εντύπωση), υπάρχουν στοιχεία που να το επιβεβαιώνουν; Κι αν όντως υπάρχει αυξητική τάση μήπως ισχύει κυρίως για τις ταινίες που απευθύνονται στο ευρύ κοινό; Σε κάθε περίπτωση μου φαίνεται δύσκολο να κάνει κανείς ασφαλείς υποθέσεις  για το θέμα αυτό. Προσωπικά είχα την πιο ευχάριστη έκπληξη με τις απίστευτες ουρές στο Λιμάνι της Χάβρης (ακόμα κι αν λάβουμε υπόψη μας ότι παιζόταν σε μία αίθουσα).

   Υπάρχει κατά την άποψή σας κάποια ταινία ελληνικής παραγωγής που θέτει ένα δικό της λιθαράκι στην ιστορία του παγκόσμιου κινηματογράφου;
   Βεβαίως και όχι μόνον μία! Ο Δράκος, Το κορίτσι με τα μαύρα, η Στέλλα, η Ευδοκία, η Αναπαράσταση, ο Θίασος για να αναφέρω κάποιες από τις γνωστές στο εξωτερικό.

   Εάν έπρεπε να σώσετε μια πεντάδα ταινιών από όλη την ιστορία του κινηματογράφου ως προίκα για την επόμενη γενιά, ποιές θα επιλέγατε και γιατί;
   Δε μου αρέσουν αυτά τα διλήμματα! Γιατί μόνον 5; (Πιάνουν τόσο λίγο χώρο!) Τέλος πάντων, από μια τέτοια «κιβωτό» δε θα έπρεπε να λείπουν η Μισαλλοδοξία, το Ποτέμκιν, ο Καίην, το Παϊζά, το Με κομμένη την ανάσα.


   Πώς εξηγείτε την τάση επιστροφής στο παρελθόν, με ταινίες τοποθετημένες σε παλιές εποχές, όπως η πρόσφατη και επιτυχημένη ταινία «the artist»;
   Η νοσταλγία και η έλλειψη νέων αναζητήσεων δεδομένης της δύσκολης ιστορικής συγκυρίας ευθύνονται σε μεγάλο βαθμό για  αυτή τη «μεταμοντέρνα» τάση.


  PARADEISI Profile  Οι ταινίες τελικά μένουν στα όρια της παρουσίασης ιστοριών, σαν δημιουργικά ταξίδια καλλιτεχνικών ανησυχιών, ή περνούν και στη μετάδοση κοινωνικών μηνυμάτων ή πολιτικών στρατηγικών, «εκπαιδεύοντας» την κοινή γνώμη;
   Το ένα δεν αποκλείει τα άλλα και συχνά οι μεγάλες ταινίες κάνουν τα όλα αυτά μαζί (χωρίς να είναι και απαραίτητο).

   Ο Χίτσκοκ είχε κάποτε πει πως δεν θα επιχειρούσε ποτέ να μεταφέρει στην οθόνη ένα βιβλίο του Ντοστογιέφσκι, καθώς ακόμα και το κόμα του έχει τη δική του σημασία. Τι έχει αλλάξει απο τότε; Μπορεί ένα βιβλίο να γίνει ταινία με ένα καλό αποτέλεσμα;
   Θα απαντήσω με μια ερώτηση: Μπορεί μια ταινία να γίνει βιβλίο με ένα καλό αποτέλεσμα; Η ερώτησή σας είναι κατά τη γνώμη μου κατάλοιπο μιας εποχής που η λογοτεχνία θεωρείτο «υψηλή» τέχνη σε αντίθεση με τον κινηματογράφο που ήταν αντικείμενο περιφρόνησης λόγω της συλλογικής κατασκευής και μαζικής κατανάλωσης των ταινιών. Σήμερα που η «καλλιτεχνική» νομιμοποίηση του κινηματογράφου είναι γεγονός η ερώτηση καταντά άτοπη. Σε κάθε περίπτωση Ο Ηλίθιος του Κουροσάβα που είδα κάποτε, ελεύθερη διασκευή του ομώνυμου μυθιστορήματος του Ντοστογιέφσκι, ήταν μια πολύ ενδιαφέρουσα ταινία.


   Εάν η γυναίκα ήταν ταινία, με ποια χρώματα θα την ντύνατε, τι είδος soundtrack θα επιλέγατε και σε ποια εποχή θα την τοποθετούσατε ώστε να αναδειχθούν τα γνήσια αξιακά και πνευματικά της χαρακτηριστικά;
   Οι γυναίκες δεν μπορούν να είναι ταινίες και οι ταινίες γυναίκες. (Αφήστε που  η φαντασία μου είναι μάλλον περιορισμένη!).

   «Αγαπώ τον κινηματογράφο, γιατί...»;
   Μα είναι δυνατόν να με ρωτάτε τα αυτονόητα;

Λίγα λόγια: Η Μαρία Παραδείση σπούδασε νομικά, πολιτική κοινωνιολογία και κινηματογράφο στη Θεσσαλονίκη και το Παρίσι. Η διδακτορική της διατριβή έχει ως θέμα «Η παρουσίαση της γυναίκας στον κινηματογράφο του Χόλυγουντ». Σήμερα είναι Επίκουρη Καθηγήτρια στο Πάντειο Πανεπιστήμιο, στο τμήμα Επικοινωνίας, Μέσων και Πολιτισμού.

   Στο παρελθόν έχει υπάρξει ραδιοφωνική παραγωγός στο τρίτο πρόγραμμα της ΕΡΤ, σκηνοθέτρια πολιτιστικών εκπομπών στην ΕΤ1, τακτικό μέλος της ερευνητικής ομάδας του Εθνικού Κέντρου Κοινωνικών Ερευνών (ΕΚΚΕ) που πραγματοποίησε την έρευνα «Οι ταινίες και το κοινό τους», ειδική επιστήμονας στον Τομέα Θεατρολογίας του Πανεπιστήμιου Κρήτης κ.α..

Βασιλική Φατούρου

A.B.C Cinema derelict interior Wakefield UK 1048321 1ef100d3-by-philld

Συνεντεύξεις