Συνεντεύξεις

Terror - συνέντευξη - Γιώργος Σπάνιας

 
   O Γιώργος Σπάνιας υποδύεται τον Λαρς Κοχ, τον επισμηναγό που λαμβάνει τη μοιραία απόφαση. Η παράσταση “Terror” έρχεται να υπερκεράσει όλα όσα γνωρίζατε για το θέατρο ως τώρα. Το συγκλονιστικό κείμενο αποδίδεται από μία ομάδα θαυμάσιων ηθοποιών και το ένα από τα μέλη της βρίσκεται εδώ κοντά μας και μιλά για τον ρόλο, το έργο, το μέλλον. Ευχαριστούμε θερμά τον Άρη Ασπρούλη, ο οποίος φρόντισε να πραγματοποιηθεί αυτή η συνέντευξη και θυμίζουμε πως το “Terror” έχει ακόμα τέσσερις παραστάσεις στην Αθήνα – 10, 11, 12 και 17 Απριλίου – ενώ ανεβαίνει και στη Θεσσαλονίκη – ΚΒΘΕ, στις 6, 7 και 8 Μαΐου.
 
terror2246a

Γιατί πιστεύετε πως πήρε ο επισμηναγός την απόφαση να καταρρίψει το αεροπλάνο;
Πιστεύω ότι τα δεδομένα της στιγμής τον οδήγησαν στη λήψη της συγκεκριμένης απόφασης. Ακολουθούσε το αεροσκάφος για πάνω από μισή ώρα και δεν υπήρχε καμία αντίδραση. Οι επιβάτες ήταν ξεκάθαρο πως θα χάνανε έτσι και αλλιώς τη ζωή τους. Προτίμησε να προστατεύσει τουλάχιστον τους θεατές του σταδίου.

Αν εκεί πάνω, στο αεροσκάφος, βρισκόταν η δική του οικογένεια, θεωρείτε πως θα έπαιρνε την ίδια απόφαση;
Η εκπαίδευση ενός στρατιωτικού τον υποχρεώνει να αποπροσωποποιεί τους ανθρώπους. Επιμένω πως οι επιβάτες θα έχαναν έτσι και αλλιώς τη ζωή τους, ακόμα και αν αυτός δεν κατέρριπτε το αεροσκάφος. Ωστόσο θα σας απαντήσω με μια ερώτηση. Θα συλλάμβανε ένας αστυνομικός τον γιο του, αν εκείνος είχε διαπράξει ένα έγκλημα; Θα έκοβε ένας εκπαιδευτικός την κόρη του αν το γραπτό της ήταν κάτω από τη βάση;

Τι χρειάστηκε για να μπείτε στο πετσί του ρόλου; Πώς κάνατε οικείο τον επισμηναγό;
Ήταν ένα υπέροχο ταξίδι αυτός ο ρόλος. Ο Γιώργος Οικονόμου με οδηγούσε σε έρευνα, τόσο γύρω από την ιδιότητα του Λαρς Κοχ (πιλότος της πολεμικής αεροπορίας), όσο και της συνθήκης της μοιραίας πτήσης. Είδα αμέτρητα βίντεο στο YouTube και με σημάδεψε το βίντεο από τα τελευταία λεπτά της πτήσης του HELIOS, που συνετρίβη πριν χρόνια στο Γραμματικό Αττικής. Στο βίντεο ακούγονται τα τελευταία λεπτά της πτήσης μέχρι τη συντριβή του στο βουνό του Γραμματικού, από τη φωνή του πιλότου της ελληνικής πολεμικής αεροπορίας, που το ακολουθεί περιμένοντας εντολές. Επίσης, έκανα προσωπικές συνεντεύξεις με πιλότους της πολεμικής αεροπορίας (να ευχαριστήσω εδώ τον ξάδερφο Θωμά!), που με βοήθησαν να αντιληφθώ πράγματα, τόσο για την εκπαίδευση όσο και για τον τρόπο σκέψης τους. Ένα ακόμα πράγμα που μου έδωσε κατεύθυνση στην προσέγγιση του χαρακτήρα ήταν η σειρά “Criminal” στο Netflix, όπου παρακολουθούμε τις ανακρίσεις υπόπτων. Υπάρχει ένα εξαιρετικό επεισόδιο στο “Criminal: UK”, όπου ο κατηγορούμενος καταφέρνει να αποδείξει την αθωότητά του και ζητά δικαίωση και αποκατάσταση του ονόματός του. Αυτή η επιρροή ήταν καθοριστική για να κατασκευάσω έναν χαρακτήρα που βασικός του στόχος είναι να δικαιωθεί. Να σημειώσω εδώ ότι η παραγωγή (ο εξαιρετικός συνεργάτης Βασίλης Παλαιολόγος) ανταποκρίθηκε στη διαδικασία της έρευνας και επισκεφθήκαμε έναν προσομοιωτή πτήσης στο Ελληνικό. Ιδανική ευκαιρία να έχω σωματικές μνήμες από πτήση!
 
terror2245a

Τελικά, κύριε επισμηναγέ, είστε αθώος ή ένοχος;
Θέλω να σου πω πως όταν διάβασα πρώτη φορά το κείμενο, η πρώτη ενστικτώδης αντίδρασή μου ήταν πως ο κατηγορούμενος είναι ένοχος! Ωστόσο – και αυτό είναι το συναρπαστικό με τη δουλειά μας – ο χρόνος που πέρασε για να μπω στα παπούτσια του, με έκανε να καταλάβω απόλυτα τις επιλογές και τις ρωγμές του. Πιστεύω πως ο Λαρς Κοχ είναι αθώος.

Έχει επηρεάσει αυτό το έργο τον τρόπο σκέψης σας;
Κάθε έργο επηρεάζει τον τρόπο σκέψης του αναγνώστη, πόσο μάλλον ενός ηθοποιού που καλείται να πλάσει έναν χαρακτήρα. Με το “Terror” ήρθα κοντά με τον στρατιωτικό κόσμο, έναν ανοίκειο μέχρι πρότινος κόσμο. Περιηγήθηκα σε έναν κόσμο που βρίσκεται κοντά σε απόλυτες τιμές. Πειθαρχεία και καθήκον, ιεραρχία και αξιολόγηση. Σε ό,τι αφορά τη δικαστική διάσταση του έργου, έχει πολύ ενδιαφέρον να παρακολουθείς το πάθος που υπερασπίζεται ο κάθε ρόλος το δίκιο του. Και φυσικά, αν δεις τη μεγάλη εικόνα παρατηρείς τη σημασία που έχει η ανθρώπινη ζωή μέσα στην ανθρώπινη ιστορία. Σημείο εκκίνησης της υπόθεσης του έργου μπορεί να είναι η στιγμή που ένας αεροπειρατής καταλαμβάνει ένα πολιτικό αεροσκάφος, απειλώντας να το καταρρίψει σε ένα γεμάτο στάδιο, αλλά πριν από αυτό, το χέρι του αεροπειρατή το όπλισαν πολιτικά ή ιδεολογικά συμφέροντα που σκόρπισαν τον θάνατο στη δική του χώρα. Το ίδιο κουβάρι που βλέπουμε να μεγαλώνει για μια ακόμα φορά με τοn πόλεμο που εξαπέλυσε η Ρωσία του Πούτιν κατά της Ουκρανίας του Ζελένσκι.

Ποιος πιστεύετε ότι ήταν ο απώτερος σκοπός του συγγραφέα για αυτό το έργο;
Ο Φερνιναντ Φον Σίραχ γράφει το “Terror” για να ανοίξει ένας διάλογος πάνω σε ένα θέμα που ταλάνιζε την κοινωνία της Γερμανίας. Μη ξεχνάμε ότι όλα τα στοιχεία που αναφέρονται στο έργο είναι πραγματικά. Ο Σίραχ, όντας νομικός, επέλεξε να θέσει το θέμα της απόφασης του Ομοσπονδιακού Δικαστηρίου της Γερμανίας σε, κατά μια έννοια, ανοιχτή διαβούλευση, χρησιμοποιώντας τον θεατρικό κώδικα. Για εμένα είναι αξιοθαύμαστο αυτό που έχει κατασκευάσει. Πιάνει τον θεατή από το πρώτο λεπτό, του δίνει ρόλο, ο θεατής δεν παρακολουθεί παθητικά. Στο τέλος καλείται να αποφασίσει. Αυτή την ιδιότητα του θεατή στο “Terror” τη θεωρώ κλειδί για το θέατρο γενικά. Υπάρχει μια ευθύνη για όποιον μετέχει στη θεατρική διαδικασία..
 
terror2244a

Τι σας λένε οι θεατές μετά το τέλος της παράστασης;
Έντεκα στους δέκα θεατές, μόλις τελειώνει η παράσταση, συζητάνε μονάχα για τη δίκη. Θέλουν να μάθουν τι συμβαίνει σε άλλες παραστάσεις. Υπερασπίζονται με πάθος την απόφαση και την ψήφο τους. Ειδικά σε όσους ψηφίζουν ένοχος, διακρίνω και μια μικρή αντιπάθεια απέναντι στον χαρακτήρα μου, ακόμα και μετά το τέλος της παράστασης. Αλλά ακόμα και αυτό είναι γοητευτικό. Οι θεατές μπαίνουν τόσο καλά στον ρόλο και στη δίκη, που δυσκολεύονται να αποσυνδεθούν αμέσως από αυτή τη διαδικασία. Τέλος έχουν υπάρξει και μερικές ωραίες ιστορίες από θεατές που ταυτίστηκαν εξ αιτίας προσωπικών εμπειριών και ομολογώ με έχουν συγκινήσει πολύ.

Νοιώθετε κατά τη διάρκεια της παράστασης – δίκης τη δυσκολία των θεατών – ενόρκων να κατασταλάξουν σε μια απόφαση;
Καθόλη τη διάρκεια της παράστασης εισπράττω από το κοινό τις αντιδράσεις του στα επιχειρήματα που ακούγονται. Είναι μερικά σημεία ανατροπών που σε κάθε παράσταση μουδιάζουν το κοινό, πολλές φορές αντιδρούν και με φωνές, άλλες φορές στην ανάγνωση της απόφασης ξεσπούν σε χειροκροτήματα. Είναι μια δύσκολη διαδικασία για τους θεατές-ενόρκους και αυτή η καθημερινή δόνηση είναι που περνάει και σε εμάς στη σκηνή και κάνει την κάθε παράσταση διαφορετική και ξεχωριστή.

Μετά από τόσες παραστάσεις η ζυγαριά κλείνει προς την αθώωση ή την καταδίκη;
Θα μου επιτρέψεις να μην απαντήσω σε αυτή την ερώτηση και να προσκαλέσω τους θεατές να παρακολουθήσουν ανεπηρέαστοι τις τελευταίες παραστάσεις του “Terror” στο θέατρο Αθηνών, κάθε Κυριακή στις 17.30 και Δευτέρα και Τρίτη στις 20.00, μέχρι τις 17 Απριλίου.

Μαίρη Ζαρακοβίτη
 
spanias2214
 
Joomla Social by OrdaSoft!