Άρθρα & Συνεντεύξεις

loogoo

Paulo Coelho

Συγγραφέας ή Ροκ Σταρ;
 
paulo2   Γεννημένος το 1947 στην πόλη του Rio de Janeiro, με συμπεριφορά που κυμαινόταν μεταξύ συνεσταλμένης και εξωστρεφούς, ταξίδεψε ως χίπης, μυήθηκε στον κόσμο των «sex, drugs and rock ‘n’ roll» και φυλακίστηκε από τη στρατιωτική δικτατορία της Βραζιλίας, για να φτάσει πλέον να θεωρείται o συγγραφέας – star του τελευταίου αιώνα. Mε πολλές διακρίσεις και φιλανθρωπικές ενέργειες, αποδεικνύει ότι «κανένας άνθρωπος δεν είναι  νησί», όπως είπε ο Βρετανός John Donne, αλλά έχει πάντα την επιλογή να αλλάξει το δρόμο του.

   Η πρώτη πρόκληση, που είχε να αντιμετωπίσει ερχόμενος στον κόσμο, ήταν κατά τη διάρκεια της γέννησης του, καθώς γεννήθηκε σε βαθύ κώμα. Στις 24 Αυγούστου, την ημέρα της γιορτής του Αγίου Βαρθολομαίου, έπειτα από την προσπάθεια των γιατρών να ολοκληρώσουν τη γέννηση ενός προφανώς νεκρού μωρού, το θαύμα έγινε. Την ώρα που οι γονείς του με τη βοήθεια μιας νοσοκόμας, τελούσαν ένα μυστήριο, θρηνώντας για το χαμό του παιδιού τους, ένας απαλός ήχος ακούστηκε. Αυτή ήταν και η αρχή για την περιπετειώδη ζωή ενός ανθρώπου, που φλέρταρε με το θάνατο μέχρι να βρει την προσωπική του γαλήνη.  

paulo3   Γιος του μηχανικού Pedro Queima Coelho de Souza και της νοικοκυράς Lygia Araripe και αδερφός της κατά δύο χρόνια νεότερης του Sonia-Maria, ο Paulo βρέθηκε σε πολλά μονοπάτια, προσπαθώντας να ανακαλύψει το αντικείμενο με το οποίο πραγματικά ήθελε να ασχοληθεί στη ζωή του. Φοίτησε στη νομική σχολή, την οποία παράτησε ένα χρόνο αργότερα, ασχολήθηκε με την ηθοποιία, ταξίδεψε σε Νότια Αμερική, Μεξικό, Βόρεια Αφρική και Ευρώπη, έγραψε στίχους σε τραγούδια διάσημων Βραζιλιάνων καλλιτεχνών (Elis Regina, Rita Lee και Raul Seixas), έγινε εκδότης του περιοδικού «2001», διευθυντής δισκογραφικής εταιρίας και σεναριογράφος τηλεοπτικών σεναρίων, καθώς τον χαρακτήριζε μια συνεχής τάση παραίτησης και φυγής. Η συνάντηση του ωστόσο, με τον Ζ., όπως αναφέρει στο βιβλίο του «Βαλκυρίες» (1992), του άλλαξε τη ζωή. Ήταν έξι χρόνια πριν, όταν αποφάσισε να κάνει την πορεία-προσκύνημα στον ιερό δρόμο του Santiago de Compostela, τη μεσαιωνική διαδρομή μεταξύ Γαλλίας και Ισπανίας, για να επαναπροσδιορίσει την πίστη του. Σ’ αυτή την απόφαση, τον ώθησε και η τέταρτη και τελευταία σύζυγος του από το 1980, η ζωγράφος Christina Oiticica. Η πνευματική του αναγέννηση, καθώς και οι προσωπικές εμπειρίες από το ταξίδι αυτό, περιγράφονται στο βιβλίο του «Το ημερολόγιο ενός μάγου» (1987).

pauloextra2   Τα βιβλία του, τα οποία έχουν εκδοθεί σε περισσότερες από 160 χώρες και έχουν μεταφραστεί σε 70 περίπου γλώσσες,  δημιούργησαν ένα νέο τρόπο σκέψης και προσέγγισης γύρω από το νόημα της ζωής. Με έργα που μιλούν για την ελευθερία, την εσωτερική αναζήτηση και την αγάπη, αποτέλεσε πηγή έμπνευσης για τη δημιουργία μιούζικαλ στην Ιαπωνία, θεατρικών και κινηματογραφικών παραγωγών σε Η.Π.Α. και Ευρώπη, ενώ το μυθιστόρημα « Ο Αλχημιστής» (1988), προτείνεται ως υποχρεωτικό ανάγνωσμα στα σχολεία κάποιων χωρών.


paulo7   Ωστόσο, η αρχή της συγγραφικής του καριέρας δεν ήταν ευοίωνη. Τα πρώτα του βιβλία, που γράφτηκαν από το 1973 μέχρι και το 1987, πέρασαν σχεδόν απαρατήρητα, ενώ η τύχη του άρχισε να αλλάζει όταν συνεργάστηκε με έναν μεγαλύτερο εκδοτικό οίκο. Δημοσίευσε τη «Μπρίντα» (1990) κι έτσι άρχισε να γίνεται γνωστός και «Ο Αλχημιστής», που είχε εκδοθεί νωρίτερα (1988). Η εμπορική του επιτυχία στη Βραζιλία αυξήθηκε, παρά το γεγονός ότι δεν υπήρχε υποστήριξη για τα έργα του από τα μέσα ενημέρωσης. Την ίδια περίπου περίοδο, ο Alan Clarke, ιδιοκτήτης ξενοδοχείου, διάβασε το βιβλίο του «Το ημερολόγιο ενός μάγου», τον κάλεσε και του πρότεινε να μεταφράσουν το βιβλίο και να βρουν εκδότη για την προώθηση του στην Αμερική. Η εκδοτική εταιρία HarperCollins Publishers, συμφώνησε κι έτσι παρά τις απογοητευτικές πρώτες πωλήσεις του βιβλίου, η έκδοση του «Αλχημιστή» επιβεβαίωσε τις προσδοκίες τους και κατάφερε να πουλήσει πολλές χιλιάδες αντίτυπα. Σε ευρωπαϊκό επίπεδο από την άλλη μεριά, άρχισε να αναγνωρίζεται μετά τη συνεργασία του με τη Γαλλίδα εκδότρια Anne Carrier. Εκείνη έδωσε την αρχική ώθηση ώστε να γίνει «Ο Αλχημιστής», ένα από τα πιο εμπορικά βιβλία στην ιστορία των εκδόσεων. Ωστόσο, ο Coelho αποφάσισε να αλλάξει εκδότη, όταν η Anne Carrier σχολίασε μπροστά του, ότι το βιβλίο του δεν άλλαξε τον τρόπο σκέψης της.

paulo4   Με μια εξ’ ορισμού λανθασμένη ιδέα, σύμφωνα με πολλούς, ότι δηλαδή «το σύμπαν συνωμοτεί για να μας βοηθήσει, όταν προσπαθούμε να ζήσουμε το προσωπικό μας όνειρο», η ιστορία του νεαρού Ανδαλουσιανού βοσκού Σαντιάγο στο βιβλίο «Ο Αλχημιστής», θέτει θεμελιώδη ερωτήματα για την ύπαρξη και τον ουσιαστικό θησαυρό στη ζωή του ανθρώπου. Άλλωστε, στη δική του χώρα -αυτή των Best-sellers- όπως αναφέρει ο δημοσιογράφος και συγγραφέας A.N. Wilson, τα όνειρα όντως γίνονται πραγματικότητα.

   Δηλώνει εθισμένος στο διαδίκτυο, γνωρίζοντας ότι το μεγαλύτερο ποσοστό των εκατομμυρίων πλέον φίλων του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, είναι γυναίκες. Αυτός είναι και ο μόνος τρόπος  για να επικοινωνήσουν μαζί του, αφού ο ίδιος έχει αποφασίσει να μην υπογράφει βιβλία, πρώτον γιατί δεν προλάβαινε να ικανοποιήσει όλους τους αναγνώστες του και δεύτερον, γιατί αισθανόταν περισσότερο ροκ σταρ παρά συγγραφέας. Το 2008, σε συνέντευξη του στον Mike Arrington, ιδρυτή του blog TechChurch, είχε δηλώσει ότι «το MySpace είναι η γυναίκα μου και το Facebook η ερωμένη μου», για να δείξει την αγάπη του στους νέους τρόπους επικοινωνίας.
paulo6

   Διορατικός καθώς είναι, πρωτοπορεί και χρησιμοποιεί το διαδίκτυο ως μέσο διανομής της δουλειάς του, σε μια περίοδο που στη Ρωσία δεν υπήρχε χαρτί για την εκτύπωση όλων των αντιτύπων των βιβλίων του. Απλά ζητάει από τους αναγνώστες του, να αγοράσουν το βιβλίο σε περίπτωση που τους αρέσει και αποδεικνύει ότι η πειρατεία δεν αποτελεί απειλή για την εκδοτική βιομηχανία, καθώς με τον ανορθόδοξο αυτό τρόπο οι πωλήσεις των βιβλίων του αυξήθηκαν. Συνομιλεί μέσω διαδικτύου για θέματα που διαπραγματεύεται στα βιβλία του – γεγονός που τον χαλαρώνει – και θεωρεί ότι οι ιδέες πρέπει να διαδίδονται δωρεάν.

paulo5   Στα κείμενα του συνδυάζει τη θρησκεία (ως Καθολικός Χριστιανός) με τη μαγεία και τη μυστικιστική του διάθεσή. Ειδικότερα, στο βιβλίο του «Το ημερολόγιο ενός μάγου», αναφέρεται σε πρακτικές του τάγματος του RAM, ενώ στη «Μπρίντα» (1990), περιγράφει τελετουργικά από την Παράδοση του Ήλιου και της Σελήνης. Ωστόσο, δεν συνιστά την ενασχόληση με τέτοιου είδους πρακτικές, ούτε συμφωνίες με το Διάβολο, ενώ η νεαρή μάγισσα Μπρίντα στο βιβλίο του, απέχει από εκείνες που είναι ντυμένες με μαύρα ρούχα και δηλητηριάζουν με μήλα ανυποψίαστες κοπέλες.

   Η αυτοβιογραφική του διάθεση γίνεται αντιληπτή και στο βιβλίο «Η Βερόνικα αποφασίζει να πεθάνει» (1998), όπου μέσω της Βερόνικας και της μακάβριας απόφασης της, βρίσκει την ευκαιρία να αναφερθεί στον εγκλεισμό του σε ίδρυμα για διανοητικά ασθενείς, όχι μόνο μία φορά αλλά τρεις, ειδικότερα τις χρονιές 1965, 1966 και 1967. Η αιτία του εγκλεισμού του υποθέτει – καθώς μέχρι και σήμερα παραμένει άγνωστη- ότι ήταν λόγω της έντονα αποκλίνουσας συμπεριφοράς του. Αν και ο ίδιος δεν είχε αντιμετωπίσει ποτέ αυτοκτονικές τάσεις, η Βερόνικα οδηγείται μέσω της απειλής του θανάτου,  στη συνειδητοποίηση της αξίας της ζωής. Ανακαλύπτει τον εαυτό της, γνωρίζει την αγάπη και αποφασίζει να εκμεταλλευτεί την τελευταία εβδομάδα της ζωής της, για να πραγματοποιήσει τα όνειρα που μέχρι τότε ανέβαλλε.
pauloextra1
   Ασχολείται με θέματα όπως: ο θάνατος και η μετενσάρκωση («Άλεφ», 2010), το χρήμα και η φήμη («Ζαχίρ», 2005), οι προλήψεις και οι θρησκευτικές διαμάχες («Το Πέμπτο βουνό», 1996), ενώ μέσα από το αληθινό ημερολόγιο μιας εκδιδόμενης γυναίκας («11 λεπτά», 2003), θεωρεί ότι αφηγείται ένα «ωμό»  παραμύθι. Επιπλέον, με την τριλογία των βιβλίων του «Στις όχθες του ποταμού Πιέδρα κάθισα κι έκλαψα» (1994), «Η Βερόνικα αποφασίζει να πεθάνει» (1998) και «Ο Διάβολος και η δεσποινίδα Πριμ» (2000), περιγράφει πόσο καταλυτική μπορεί να είναι μια εβδομάδα στη ζωή συνηθισμένων ανθρώπων, όταν έρχονται ξαφνικά αντιμέτωποι με τον έρωτα, το θάνατο και την εξουσία.

   Τα βιβλία του καλούν τους αναγνώστες να συλλογιστούν το δικό τους ταξίδι, να θυμηθούν τις επιθυμίες τους και να ακολουθήσουν τα όνειρα τους. Με συγκινητικό τρόπο στέλνει μηνύματα ζωής για την ελπίδα και την πίστη:

 «Ο πολεμιστής του φωτός πιστεύει. Επειδή πιστεύει στα θαύματα, αρχίζουν να γίνονται θαύματα»,

ενώ μας παρουσιάζει με ανάγλυφο τρόπο, μέσω ιστοριών αγάπης και απώλειας, τη φιλοσοφία της ζωής του και το βάθος της σκέψης του. Παραλληλίζει τη ζωή του με τη ζωή των ηρώων του και με απλότητα και μαεστρία καταφέρνει να ενισχύσει την ένταση του ενδιαφέροντος του αναγνώστη. Αντιμετωπίζει τη ζωή σαν μυστήριο και αντί να αναρωτιέται για το νόημα της ζωής, προσπαθεί να δώσει  «γεύση»  στη δική του ζωή… Άλλωστε, «η ζωή είναι γενναιόδωρη μ’ αυτούς που κυνηγούν τον προσωπικό τους μύθο».

Σοφία Μαρτιγοπούλου

pauloextra3

Άρθρα & Συνεντεύξεις

Facebook Comments