Συνεντεύξεις

Facebook

Twitter

Δημήτρης Μαραμής

banner copy

   Όταν πρωτοέψαξα για τα «πεπραγμένα» του Δημήτρη Μαραμή, μου έκανε εντύπωση ο πλούτος των επιτευγμάτων σε τόσο νεαρή ηλικία. Με το άκουσμα μερικών συνθέσεών του, εντυπωσιάστηκα ακόμα περισσότερο με την αισθαντικότητα και το λυρισμό της μουσικής του. Στη συνάντησή μας, είδα ένα νέο καλλιτέχνη με συγκεκριμένα «θέλω», και πάθος για δημιουργία. Η συνέντευξη που ακολουθεί δεν είναι παρά μία κουβέντα για τη μουσική, για τον άνθρωπο και για τα συναισθήματα.

   Σπουδές πιάνου και σύνθεσης στο Λονδίνο, μεταπτυχιακό με το συνθέτη Brian Elias, τέσσερις προσωπικοί δίσκοι, πρωτότυπη μουσική στον κινηματογράφο και σε παραπάνω από τριάντα πέντε θεατρικές παραστάσεις. Πώς ένας τόσο νέος συνθέτης σαν εσένα, έχει καταφέρει να εμπλουτίσει το βιογραφικό του στο βαθμό αυτό;
   Ξεκίνησα ουσιαστικά στη Βρετανία το 1996. Από την πρώτη φορά που έγραψα μουσική για θέατρο, με ξεχώρισαν άνθρωποι που μου έδωσαν τις επόμενες αναθέσεις. Πέραν αυτού όμως, είμαι εργασιομανής. Η σύνθεση για εμένα είναι τρόπος ζωής. Είμαι καλά όταν έχω πάρα πολλή δουλειά και αρρωσταίνω όταν δεν έχω. Επίσης, ο έντονος συναγωνισμός δεν σου επιτρέπει να επαναπαύεσαι και να μην κυνηγάς λυσσαλέα το στόχο σου. Ωστόσο, αν και υπάρχει συνεχή παραγωγή έργων, η εκδοτική τους μοίρα δεν είναι πάντα ανάλογη. Η αλήθεια είναι ότι θα μπορούσα να έχω κάνει περισσότερα πράγματα. Αλλά ποτέ δεν ήμουν άνθρωπος των σουξέ. Όπως λέει κι ο Σαββόπουλος «ο Θεός να μας φυλάει απ’ τα σουξέ».

maramis12   Είπες ότι θα μπορούσες να είχες κάνει περισσότερα πράγματα από όσα έχεις κάνει έως τώρα. Σκέψη που θα μπορούσε να οφείλεται στην ανησυχία της τελειομανίας, παρά σε αυτό καθ’αυτό το γεγονός, δεν νομίζεις; Ιδίως έχοντας καταφέρει αντικειμενικά μεγάλες επιτυχίες μέχρι σήμερα.
   Ναι, ίσως είμαι ανικανοποίητος. Κοίταξε, πολλές φορές νιώθουμε ότι δεν έχουμε κάνει τόσα πολλά, ώσπου έρχεται κάποια στιγμή το αποτέλεσμα της δουλειάς μας να καλύψει αυτό το κενό. Αυτό συμβαίνει σε όλους τους τομείς της ζωής. Ωστόσο, θεωρώ τον εαυτό μου τυχερό. Χρησιμοποιώ τη λέξη τυχερός γιατί η εξέλιξη κάποιου δεν έχει να κάνει μόνο με το ταλέντο και τη δουλειά. Είναι και θέμα συγκυριών. Πολλές φορές, είναι σαν να ρίχνεις ένα μπουκάλι στη θάλασσα, ελπίζοντας να φτάσει σε κάποια χέρια. Κι αν είσαι πολύ τυχερός, θα φτάσει και στα σωστά χέρια.

   Πώς ένιωσες που σου δόθηκε η ευκαιρία να εξειδικεύσεις τις σπουδές σου πλάι σε έναν τόσο σημαντικό συνθέτη, όπως ο Brian Elias;
   Αυτό μου έδωσε το έναυσμα και την πίστη να συνεχίσω στη σύνθεση. Όπως όλες τις συνεργασίες μου στο εξωτερικό, την ευκαιρία αυτήν την κέρδισα με το portfolio μου. Ο Brian Elias, για να με δεχθεί ως μαθητή του, είδε πρώτα τις παρτιτούρες μου, με πέρασε από εξετάσεις. Ήταν σπουδαίο να έχω δάσκαλο έναν τόσο σημαντικό συνθέτη κλασικής μουσικής να μου δώσει μια πρώτη κατεύθυνση στο ξεκίνημά μου. Να σημειώσω, όμως, ότι η σύνθεση δεν διδάσκεται. Αυτά που διδάσκονται είναι η μορφολογία, η ενορχήστρωση, η σημειογραφία. Ο καθηγητής σου δείχνει κάποιους δρόμους, σου ανοίγει τους ορίζοντες, σε κατευθύνει στο να ακούσεις συνθέτες που δεν γνωρίζεις από μόνος σου. Αλλά εάν δεν το έχεις μέσα σου, όσο σπουδαιος δάσκαλος και να είναι, δεν μπορεί να σε κάνει συνθέτη.

maramis13   Η αγάπη σου για τη μουσική ήταν συναίσθημα που προέκυψε ξαφνικά, ή σε συνόδευε από την παιδική σου ηλικία;    
   Ξεκίνησε από τα παιδικά μου χρόνια, με τα πρώτα μαθήματα πιάνου. Επειδή η παιδική ηλικία είναι και η πατρίδα μας τελικά, η πατρίδα μου τότε ήταν η μουσική. Είχα όνειρα και μια φαντασίωση πολύ ρομαντική μακρυά από την πραγματικότητα – ευτυχώς, γιατί έτσι ξεκίνησαν όλα.

   Φρίντριχ Νίτσε: «Χωρίς Μουσική Η ζωή θα ήταν λάθος».
   Γουίσταν Χιου Όντεν: «Η μουσική είναι ο καλύτερος τρόπος που έχουμε για να χωνεύουμε το χρόνο».
   Δημήτρης Μαράμης: «Μουσική είναι..»;
   Η μουσική σε κάνει να ανακαλύπτεις πράγματα για τον εαυτό σου που δεν τα γνώριζες καν. Διεγείρει συναισθήματα και συγκινησιακές καταστάσεις που, σε άλλη περίπτωση, δεν θα μπορούσαμε να βιώσουμε. Εγώ θα κλέψω κάτι από τον Όσκαρ Γουάιλντ «Η μουσική μας φανερώνει το προσωπικό μας παρελθόν που μέχρι εκείνη τη στιγμή το αγνοούσαμε. Μας κάνει να θρηνούμε για δυστυχίες που δεν μας έχουν συμβεί, για λάθη που δεν έχουμε κάνει». Τη μουσική άλλωστε δεν την έχουμε εφεύρει, την ανακαλύπτουμε μέσα στη φύση. Ο ρυθμός δεν είναι ανθρώπινη εφεύρεση, είναι αποκωδικοποίηση της κίνησης μέσα στη φύση. Ο ρυθμός, η αρμονία, η μελωδία υπάρχουν μέσα στο σύμπαν. Όπως λοιπόν δεν μπορεί να είναι ξένο σώμα, ο άνθρωπος μέσα στη φύση, έτσι δεν μπορεί να είναι ξένο σώμα η μουσική στον ίδιο τον άνθρωπο. Όλοι έχουμε μουσικότητα μέσα μας, απλά χρειάζεται καλλιέργεια και εκπαίδευση για να βγει στην επιφάνεια και να λειτουργήσει σαν ένας φωτεινός σηματοδότης αποφυγής του χάους. Και έχει σημασία αυτό, ειδικά στις χαοτικές συνθήκες που ζούμε σήμερα.

MARAMIS III   Προτείνεις λοιπόν το εναγκάλιασμα με τη μουσική στις δύσκολες αυτές εποχές, ως σύμμαχό μας για μια πιο αισιόδοξη προοπτική ζωής;
   Φυσικά, η πρότασή μου είναι η μουσική, αλλά και γενικά κάθε μορφή τέχνης και έκφρασης. Αυτό που προτείνω είναι μια στορφή προς τον ανθρωπισμό. Θεωρώ ότι το λάθος που μας παρέσυρε όλους στις μέρες μας – εκτός από κάποιους που αντιστάθηκαν με όχι και με τόσο ισχυρές φωνές – είναι ότι ξεχάσαμε τον άνθρωπο. Δεν υπάρχει ανθρωπισμός, υπάρχουν μόνο νούμερα: παγκοσμιοποίηση, υπερπληθώρα πληροφοριών από το ίντερνετ, υπερευκολία κ.τ.λ. Όλα αυτά μας μπέρδεψαν. Είναι πάρα πολλά, δεν τα χρειαζόμαστε. Από την άλλη μεριά, η τέχνη ήταν πάντα «φιλάνθρωπη». Οι μεγάλοι καλλιτέχνες δημιούργησαν σε καθαρά ανθρωπιστικές εποχές όπως η Αναγέννηση, με στροφή στα πνευματικά έργα και όχι στα υλικά. Ο άνθρωπος είναι ένα θαύμα και η ύλη τον αποκτηνώνει. Πρέπει να παραμένει υψηλό το επίπεδο για να μην παρασύρεται κάποιος από όλον αυτόν τον καταναλωτισμό, τον υλισμό, όλο αυτό το πράγμα που ουσιαστικά καταρρέει και ας μην το παραδεχόμαστε. Τώρα θα ζήσουμε την πλήρη κατάρρευσή του, δεν θα σωθεί τίποτα.

maramisxcds   Χαρακτήρισες την τέχνη φιλάνθρωπη. Συνεπώς η παραγωγή μουσικής δεν είναι για εσένα απλά μια διαδικασία. Καταθέτεις προσωπικά σου βιώματα στις δημιουργίες σου;
   Οπωσδήποτε. Κάθε ειλικρινής καλλιτέχνης, που ενδιαφέρεται να δημιουργεί με το δικό του στίγμα, δεν μπορεί παρά να είναι αυτοβιογραφικός. Αυτοβιογραφούμαστε με ό,τι γράφουμε είτε είναι κείμενο, είτε μουσική. Βέβαια οι δαίμονες ενός συγγραφέα είναι πολύ πιο εύληπτοι στον κόσμο – αφού έχει ως υλικό τις λέξεις, τη γλώσσα – από ό,τι ενός μουσικού που έχει τον ήχο. Αυτό είναι βέβαια και κάτι που με γοητεύει στη μουσική, το ότι μπορώ να εκφράζομαι προσωπικά ελεύθερα, και ο κάθε άνθρωπος να φαντάζεται ό,τι θέλει.

   Ποιες είναι οι πηγές της έμπνευσής σου για να γράψεις μουσική;
   Με εμπνέουν ο λόγος, η ποίηση, ο,τιδήποτε μπορεί να με φορτίσει συναισθηματικά. Μπορεί να διαβάσω ένα στίχο και να μου δημιουργήσει μια εικόνα, όπως το «νύχτα δίψασε για ίσκιους, για χείλη δίψασε η πηγή» είναι για μένα μια ερωτική εικόνα, αγωνίας και πόθου. Κάτι που είδα, άκουσα ή συνάντησα αν με συγκινήσει, μπορεί να με οδηγήσει στο πιάνο. Από εκεί και πέρα ξεκινάει μια άλλη περιπέτεια.

maramisxcdw   Τι συναισθήματα σου γεννά αυτή η άλλη περιπέτεια; Πώς νιώθεις στα διαφορετικά στάδια της σύνθεσης, δηλαδή κατά την αρχή, έπειτα στη μέση και τέλος στην ολοκλήρωση;
   Συνήθως η μεγαλύτερη ένταση υπάρχει στο πρώτο στάδιο, όταν δηλαδή νιώθεις ότι έρχεται η έμπνευση. Αυτό μπορεί να κρατήσει μόλις τρία δευτερόλεπτα. Εκείνη την ώρα νιώθεις ότι ξαναγεννιέσαι, είναι η πιο έντονη, οργασμική στιγμή. Από εκεί και πέρα μπαίνεις στη διαδικασία της σύν-θεσης, όπου κυρίως λειτουργεί ο εγκέφαλος με σκοπό να μετατρέψει αυτά τα τρία δευτερόλεπτα σε τρία λεπτά. Όλο αυτό είναι πολύ χρονοβόρο, αποτελεί το χτίσιμο, και μπορεί να πάρει μέρες. Βρίσκεσαι σε μια κατάσταση ιεράς εξέτασης από εσένα τον ίδιο. Εξετάζεις ανά πάσα στιγμή τι λειτουργεί και τι όχι, το ξανακούς, διορθώνεις. Η σύνθεση είναι ένας μαραθώνιος επιλογών, πρέπει να κρατάς μόνο αυτά που χρειάζεσαι όσο δύσκολο κι αν είναι μερικές φορές να αποχωριστείς τα υπόλοιπα. Αυτή είναι και η αληθινή πρόκληση για ένα συνθέτη. Ναι μεν η έμπνευση τον επιλέγει, αλλά αυτός επιλέγει τι θα κάνει με αυτή. Σ’ αυτήν την πιο «εργαστηριακή» φάση μπορεί επίσης να υπάρξει έμπνευση. Όταν ολοκληρωθεί η σύνθεση, νιώθεις πολύ μεγάλη ευχαρίστηση γιατί έρχεται η ώρα της ξεκούρασης. Τότε πλέον αναπαύεσαι και κοιτάς το έργο σου συνολικά.

maramisxfs   Εάν σου ανέθεταν να συνθέσεις το soundtrack της ζωής σου, ποια μουσικά όργανα θα συμφιλίωνες;
   Ωραίες ερωτήσεις κάνεις! Ό,τι κι αν γράφω είναι το soundtrack της ζωής μου, είτε είναι τραγούδι, είτε κουαρτέτο εγχόρδων, είτε μουσική για θέατρο. Θα συνδύαζα λοιπόν, έγχορδα με ξύλινα πνευστά. Τα έγχορδα για μένα έχουν μέσα τους τη φωτιά και τα ξύλινα πνευστά έχουν το εύθραυστο. Ο συνδυασμός του εύθραυστου με το πύρινο πάθος αντανακλά τις δικές μου προσωπικές στιγμές.

   Ο δημιουργός συνήθως αγαπάει τα γεννήματά του. Τί γίνεται όμως όταν πρόκειται για την άλλη μεριά, εκείνη του κοινού; Σε αγχώνει ο τρόπος που ανταποκρίνεται στο εκάστοτε έργο σου; Λειτουργεί δηλαδή ως συντελεστής επιρροής στη διαμόρφωση των συνθέσεών σου η αντίδραση του ακροατηρίου;
   Έχω στο μυαλό μου έναν αόρατο ακροατή, που μπορεί να είμαι κι εγώ ο ίδιος. Δουλεύω για αυτόν, ώστε να κάνω το έργο μου ενδιαφέρον, κυρίως όμως, για τα δικά μου δεδομένα. Το έργο δεν πρέπει να είναι ανιαρό, αλλά συναρπαστικό από την αρχή ως το τέλος. Για να είμαι ειλικρινής, δεν με απασχολεί τόσο αν θα αφορά κάποιον από τη στιγμή που εμένα με μεθάει. Βέβαια ο κάθε δημιουργός επιθυμεί να επικοινωνήσει το έργο του. Δεν ολοκληρώνεται το έργο αν μείνει στο συρτάρι, πρέπει να πάει στους ανθρώπους. Πάντα θέλουμε να υπάρχει απήχηση, αλλά είναι λάθος να κατευθύνουμε όλη τη δουλειά βασισμένοι σε αυτό – τότε, για μένα, η σύνθεση είναι χάσιμο χρόνου. Το κοινό, αν και διαθέτει ένστικτο, δεν μπορεί να σε καθοδηγήσει.  Εσύ οφείλεις να το κατευθύνεις και να το εκπαιδεύεις.

maramisxx
   Ποια στιγμή θα θυμάσαι για πάντα στη μέχρι τώρα καριέρα σου;
   Θα θυμάμαι σίγουρα την πρώτη μου μεγάλη επαγγελματική συνεργασία με το διεθνούς φήμης σκηνοθέτη Michael Bogdanov και την English Shakespeare Company στο «Αντώνιος και Κλεοπάτρα», έργο που περιόδευσε σχεδόν σε όλο τον κόσμο. Επίσης πολύ σημαντικές στιγμές για εμένα ήταν η συνάντησή μου με το Μάριο Φραγκούλη που με βοήθησε να ανοιχτώ σε ένα πιο ευρύ κοινό, με το δίσκο «Σκοτεινός Έρωτας». Ένας δίσκος που συνεχίζει να δίνει χιλιάδες αντίτυπα κι εκτός συνόρων.

   Ποιο θεωρείς ότι είναι το μέλλον του ορχηστρικού τραγουδιού στην Ελλάδα;
   Το ενενήντα τοις εκατό της δουλειάς μου είναι ορχηστρική μουσική, όμως οι περισσότεροι με ξέρουν από τα τραγούδια μου. Αυτό είναι ένα στοιχείο των Ελλήνων. Ο Έλληνας λέει «βάλε αυτό το τραγούδι» όχι «αυτό το κομμάτι», έτσι έχει μάθει. Το τραγούδι είναι μελοποιημένος στίχος, ο Έλληνας αγαπάει το λόγο και τη μουσική από τα αρχαία χρόνια. Άλλωστε η λέξη τραγούδι προκύπτει από την τραγωδία, τράγου ωδή. Έχουμε έναν τεράστιο πολιτισμό επάνω στη φόρμα «τραγούδι» και είναι απολύτως σεβαστό. Το να αγαπηθεί λοιπόν η ορχηστρική μουσική είναι θέμα εκπαίδευσης και χρόνου. Όλο και περισσότερα νέα παιδιά, λόγω των soundtrack και της μουσικής ξένων συγκροτημάτων, έχουν αρχίσει να ακούν τη «μουσική χωρίς λόγια». Θεωρώ ότι πρέπει να δοθεί περισσότερος χώρος σε αυτήν. Μέχρι σήμερα παρουσίαζα κυρίως τραγούδια, τώρα είμαι σε μια φάση να παρουσιάσω τα ορχηστρικά μου κομμάτια, που είναι «τραγούδια χωρίς λόγια».


   MARAMIS I“Songs Without Words”. Τι θα μας παρουσιάσεις τις δύο διαδοχικές Τετάρτες στο Beton7;
   Στις 22 και 29 Φεβρουαρίου παρουσιάζω τα «Τραγούδια χωρίς λόγια», που είναι επιλογή ορχηστρικών τραγουδιών μου ειδικά ενορχηστρωμένων για πιάνο και κουαρτέτο εγχόρδων. Η μουσική σε αυτές τις δύο συναυλίες χαρακτηρίζεται από το πιο βαθύ σκοτάδι μέχρι το πιο χιουμοριστικό. Αφορά ακροατές που είτε γνωρίζουν τα κομμάτια μου και τους αρέσει ο δικός μου μουσικός κόσμος, είτε αγαπούν soundtrack, jazz, κλασική μουσική, που αρέσκονται σε Χατζιδάκι, Καραϊνδρου, Κυπουργό, Λάντσια κ.α.

   Το κουαρτέτο αποτελείται από τους σολίστες κλασικής μουσικής Λαέρτη Κοκολάνη (πρώτο βιολί), Ζήσιμο Σουλκούκη (δεύτερο βιολί), Γιώργο Γαϊτάνο (βιόλα), Αλέξανδρο Μποτίνη (τσέλο). Φωνητικά συμμετέχει η ερμηνεύτρια Κορίνα Λεγάκη.

     Μετά από αυτές τις εμφανίσεις, πού θα σε ξαναδούμε;
   Θα με δείτε πάλι μάλλον στον Ιανό, συναυλιακά. Ακόμα ετοιμάζω την έκδοση κάποιων τραγουδιών σε στίχους Μιχάλη Γκανά, και ερμηνεύτρια την Κορίνα Λεγάκη, που μάλλον θα κυκλοφορήσει διαδικτυακά.

Artist Info: Ο Δημήτρης Μαραμής έχει κυκλοφορήσει τους δίσκους: Σκοτεινός Έρωτας (μελοποιημένος Φ.Γκ.Λόρκα – ερμηνευτής Μ. Φραγκούλης), Κυριακές μες στο Χειμώνα (μελοποιημένοι: Καρυωτάκης, Πολυδούρη κ.α.), Σκηνές από Βουβή Ταινία (στίχοι: Σ. Τριβιζάς) και Σονέτα του Σκοτεινού Έρωτα (Φ.Γκ.Λόρκα). Έχει γράψει μουσική σε θεατρικές παραστάσεις όπως: «Ερωτόκριτος» σκηνοθεσία Στ. Λιβαθινού στο Ακροπόλ,  «Παραμύθι Χωρίς Όνομα» σκηνοθεσία Τ. Τζαμαριά στο Εθνικό Θέατρο, «Οθέλλος» σε σκηνοθεσία Γ. Κιμούλη. Έχει γράψει μουσική για κινηματογράφο, με τελευταίες συνεργασίες τον Απόστολο Δοξιάδη στο ντοκιμαντέρ LOGICOMIX, και το «ΜΑΥΡΟ ΛΙΒΑΔΙ» του Β. Μαρινάκη. Επίσης έχει συνεργαστεί με: Εθνικό Θέατρο, Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος, Θέατρο Στοά, English Shakespeare Company στη Βρετανία, Μέγαρο Μουσικής Αθηνών και Θεσσαλονίκης κ.α.

Βασιλική Φατούρου

MARAMIS IV

Συνεντεύξεις

Επισκέπτες

0 Μέλη και 349 Επισκέπτες Συνδεδεμένοι