Facebook

Twitter

Άρθρα

Για Τα Τραγούδια Της Φωτιάς Μας

 
   Πριν από λίγους μήνες διάβαζα ένα άρθρο στην ιστοσελίδα της Guardian, το οποίο μου ήρθε ξανά στο μυαλό τις τελευταίες μέρες, επειδή σχετίζεται ελαφρώς με όσα συμβαίνουν με την ΕΡΤ και κυρίως μ’ αυτά μετά το κλείσιμό της. Το ενδιαφέρον σ’ αυτό το άρθρο είναι πως δεν το γράφει κάποιος απ’ τους δημοσιογράφους της εφημερίδας, αλλά ένας Άγγλος τραγουδιστής/τραγουδοποιός της γενιάς του ’80 ο οποίος απευθύνεται σε έναν επίσης Άγγλο συνάδελφό του της γενιάς μας, του 2010. Ο πρώτος, σχεδόν εικοσιπέντε χρόνια μεγαλύτερος, είναι ο Billy Bragg και ο άλλος είναι ο Frank Turner.

 
   Είναι γνωστό, αναφέρεται μάλιστα και στο εν προκειμένω  άρθρο, πως ο Billy Bragg επηρεάστηκε βαθιά απ’ τις απεργίες των μεταλλωρύχων στα μέσα της δεκαετίας του 1980 και την όλη πολιτική της Thatcher. Αντίθετα, όταν ο Frank Turner ήταν στην ηλικία που ο Billy Bragg δραστηριοποιούνταν και τραγουδούσε στα μεταλλεία, το πιο σημαντικό για το οποίο αντιδρούσαν οι περισσότεροι εικοσάρηδες ήταν το κλείσιμο του Napster ή κάτι άλλο παρεμφερές.
strummer
 
   Στο συγκεκριμένο άρθρο λοιπόν, ο Billy Bragg ούτε λίγο, ούτε πολύ, επικρίνει τον Frank Turner για την απολιτική στάση που κρατάει τον τελευταίο καιρό. Για όσους δεν τον γνωρίζετε, τίτλοι τραγουδιών όπως το ‘Thatcher Fucked The Kids’ και στίχοι στο ύφος του "There is no God, we’ re all in this together" ίσως είναι κατατοπιστικοί. Παρόλα αυτά, ο ίδιος ο Turner δε θεωρεί αυτά τα τραγούδια πολιτικά, κάτι που ο Billy Bragg καταλογίζει στην απουσία ισχυρής, σωστά διαμορφωμένης πολιτικής ιδεολογίας, ώστε να τα υποστηρίξει. Δεν είναι δύσκολο να παρατηρήσει κανείς το από πού πηγάζουν οι διαφορές σ’ αυτό το θέμα στους δύο αυτούς άνδρες. Ο ένας στα είκοσί του όρισε την αναρχία του με τους Sex Pistols και το γενικότερο Punk κίνημα, ενώ ο άλλος δε ζυμώθηκε ποτέ σε κάτι τόσο σοβαρό, σκληρό και άμεσο, όπως ήταν τα γεγονότα που προαναφέρθηκαν και έζησε από σχετικά μικρή ηλικία την ευκολία του διαδικτύου. Με λίγα λόγια, ο νεαρός δεν έχει τα απαραίτητα βιώματα για να υποστηρίξει με σθένος μερικά απ’ τα τραγούδια του, τουλάχιστον όμως τα γράφει και τα φωνάζει δυνατά – και πάει και νούμερο δύο στην Αγγλία, για όσους συνειδητοποιούν τι σημαίνει αυτό.
 
 
   Ας μεταφερθούμε τώρα στην Ελλάδα μας, σας το ‘ταξα στην αρχή. Υπάρχει πραγματικά κάποιος που πιστεύει πως τα όσα ζει ο μέσος νέος μεταξύ δεκαπέντε και εικοσιπέντε δεν είναι αρκετά; Αν πάλι δεν είναι, τα όσα έζησαν ο Γκάτσος, ο Λοΐζος και ένα κάρο άλλοι μου φαίνονται τόσο φρικαλέα συγκρινόμενα με τα σημερινά, αν αναλογιστεί κανείς το τι έγραψαν τότε και το τι γράφεται σήμερα. Δεν είναι ανάγκη να πάει κανείς καν τόσο παλιά, ούτε στο Βάρναλη ή τα ρεμπέτικα, ούτε στους μεταπολιτευτικούς, για να βρει εξαιρετικά πολιτικά τραγούδια. Ο Αλκίνοος Ιωαννίδης έχει γράψει, μεταξύ πολλών άλλων, ένα εξαιρετικό τραγούδι, την ‘Πατρίδα’ που αναφέρεται και σε πιο σύγχρονα γεγονότα, ενώ ο ‘Νεοέλληνας’ του Τζίμη Πανούση περιγράφει με τρομερή ακρίβεια και καυστικότητα την ελληνική πραγματικότητα. Αλλά αυτοί, όπως και αρκετοί άλλοι που δε χρειάζεται να αναφερθούν, είναι σαραντάρηδες ή πολύ παραπάνω.
Tragoudia Tis Fotias 1974
 
   Το θέμα είναι τι γίνεται σήμερα. Τι γράφουν οι σημερινοί εικοσάρηδες, άντε τριαντάρηδες; Γράφουν; Η κατάσταση θα μπορούσε σίγουρα να ήταν χειρότερη, δεν έχουν πεθάνει όλοι οι ποιητές, όπως τραγουδάνε οι Jane Doe, αλλά σίγουρα είναι λίγοι και χωρίς ηχηρή φωνή. Πέρα απ’ το τι δημιουργείται όμως, υπάρχει και πρόβλημα με το τι επιβιώνει, έστω και για λίγο. Τι ακούν οι σημερινοί εικοσάρηδες, άντε τριαντάρηδες; Ακούνε; Πλέον, απούσης της ΕΡΤ, η πρόσβαση στη φρέσκια μουσική (ελληνική και ξένη) έγινε λίγο πιο δύσκολη, αλλά το διαδίκτυο είναι εκεί και περιμένει να το εκμεταλλευτούμε.

 
   Πιστεύω πολλοί από σας έχουν παρευρεθεί σε μια πορεία ή διαδήλωση, ή τουλάχιστον γνωρίζουν χοντρικά τη μουσική υπόκρουση που κυριαρχεί. Ναι, τίποτε ποτέ δε θα μπορέσει να φτάσει το ‘Πότε Θα Κάνει Ξαστεριά’ και γενικά το Νίκο Ξυλούρη ή το συναίσθημα όταν το τραγουδάνε χιλιάδες κόσμου μαζί, αλλά είναι αυτό αρκετό; Κάθε χρονιά, τα ίδια αξεπέραστα τραγούδια, απ’ τις ίδιες σπουδαίες φωνές, απ’ τα ίδια ψιλοσακατεμένα μεγάφωνα. Θέλω να ακουστεί ένα τραγούδι με το οποίο θα ταυτιστεί η κοινωνία και θέλω να το τραγουδάει ένα μέλος της που αυτή τη στιγμή βρίσκεται στη χειρότερη θέση, ένας νέος. Δε με νοιάζει αν θα έχει κιθάρες και μπάσα, μπαγλαμάδες και λαούτα ή βιολιά κι ακορντεόν. Θέλω τραγούδια που θα τα καταλαβαίνει, θα μπορεί να τα τραγουδήσει και να τα νιώθει ο κόσμος, που θα γραφτούν σήμερα και θα αφορούν το σήμερα. Δεν αντέχω να ακούω από εικοσάρηδες γελοιότητες όπως «Είναι πολύ δύσκολο να γράψεις στίχους, ειδικά στα Ελληνικά». Δεν τους αρκούν τα όσα ζουν καθημερινά;
 
 
   Kore YdroΜπορεί ο Έλληνας Frank Turner να μην έχει εμφανιστεί ακόμα, αλλά δεν είναι αυτός ακριβώς που χρειάζεται. Απ’ αυτή τη γενιά λείπει ένας εκφραστής και όχι, δε μπορεί να είναι πάλι ο Γιάννης Αγγελάκας κι ας είναι το τελευταίο του άλμπουμ (Γελαστή Ανηφόρα, 2013) ακριβώς όσα περιγράφονται παραπάνω. Ας βγει να τα κάνει αυτά ένας δέκα ή είκοσι χρόνια νεότερος και, πολύ σημαντικότερο, ας ανοίξει τα μάτια και τ’ αυτιά ο κόσμος στα όσα γίνονται γύρω του. Επειδή πλέον τέτοια τραγούδια που αναζητούνται δε θα παίζονται στα δημοτικά ή κρατικά ραδιόφωνα. Δε θα παίζουν πουθενά. Μόνοι μας θα πρέπει να τα βρίσκουμε ή μόνα τους να μας βρίσκουν. Μέχρι να γίνει αυτό, ελπίζω να μην κοιμηθούμε όσο θα ακούγονται παραφράσεις του Liszt στο κανάλι της Βουλής, πριν αρχίσει το requiem της κυβέρνησης. Τα είπα, ξεθύμανα και ξαναπαίρνω τα βουνά.
 
Δημήτρης Όρλης
 

*Ευχαριστώ τον Τάσο για την παραχώρηση της εκπληκτικής φωτογραφίας των Κόρε. Ύδρο, τραβηγμένη το Μάιο του 2013.
**Η δεύτερη φωτογραφία είναι από τη συναυλία-ταινία 'Τα Τραγούδια Της Φωτιάς' του 1974.

Mindfield

Επισκέπτες

1 Μέλος και 159 Επισκέπτες Συνδεδεμένοι